Баянауылда белгілі өлкетанушы Алтынбек Құрмановтың жаңа кітабының тұсаукесері өтті
Баянауыл – табиғаты ғана емес, тағылымды тарихымен, тағдырлы тұлғаларымен де ерекшеленетін қасиетті өлке. Бұл өңірдің әр тасы мен әр төбесі, әр көлі мен әрбір қыратында тұтас бір дәуірдің ізі жатыр. Сол мол мұраны зерделеп, келер ұрпаққа аманаттау – елге жанашыр азаматтардың абыройлы міндеті.
Осы бағыттағы маңызды оқиғалардың бірі – Баянауыл ауданында белгілі өлкетанушы, туризм саласының үздігі, «Елім-ай» сыйлығының лауреаты, Баянауыл ауданының Құрметті азаматы Алтынбек Құрмановтың «Көне Көктау оттары» атты жаңа кітабының тұсаукесері болды.
Шараға Павлодар облысының әкімі Асайын Байханов, зиялы қауым өкілдері, тарихшылар, өлкетанушылар, ақын-жазушылар, мәдениет қызметкерлері және аудан тұрғындары қатысты.
«Көне Көктау оттары» – бір ғана кітап емес. Бұл – ондаған жылдық ізденістің, архивтік зерттеулердің, ел ішінен жиналған құнды деректердің және туған жерге деген шынайы сүйіспеншіліктің жемісі.
Автор ширек ғасырдан астам уақыт бойы архив қорларын ақтарып, тарихи құжаттарды саралап, көнекөз қариялардың естеліктерін қағазға түсіріп, Баянауыл өңірінің сан ғасырлық тарихын жинақтаумен айналысқан.
Кітапта өңірдің көне тарихы, тарихи-мәдени ескерткіштері, қасиетті орындары, ел басқарған билер, батырлар, ағартушылар, ғалымдар мен өнер қайраткерлері жайлы бұрын көпшілікке беймәлім болып келген тың деректер қамтылған.
Автордың айтуынша, бүгінге дейін түрлі газет-журналдарда жарияланған көптеген тарихи мақалалар уақыт өте келе көпшілік үшін қолжетімсіз болып қалған. Сондықтан оларды толықтырып, жүйелеп, бір жинаққа топтастыру қажеттілігі туған.
Кітап атауының өзі ерекше ойға жетелейді.
Тұсаукесер барысында Алтынбек Құрманов шығарманың не себепті «Көне Көктау оттары» деп аталғанын түсіндірді.
– «От – өмірдің, рухтың, ұлттың жадын сақтайтын қасиетті ұғым. Көктаудың оттары – бабаларымыздың елге деген сүйіспеншілігінің, ерлігінің, даналығының белгісі. Сол рухани алауды кейінгі ұрпаққа жеткізу – біздің парызымыз», – деді автор.
Бұл ой кітаптың бүкіл мазмұнын айқындап тұрғандай. Өйткені еңбек өткенді еске алу үшін емес, бүгінгі ұрпақтың тарихи санасын қалыптастыру үшін жазылған.
Кітап бірнеше бөлімнен тұрады.
Онда Баянауылдың ежелгі тарихы, қазақ мемлекеттілігінің қалыптасу кезеңіндегі өңірдің орны, тарихи тұлғалардың өмір жолы, ел ішіндегі аңыздар, киелі орындар туралы деректер жан-жақты баяндалған.
Сонымен қатар еңбекте Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы, Қаныш Сәтбаев, Әлкей Марғұлан, Ермұхан Бекмаханов сынды ұлт мақтаныштарының Баянауылмен байланысы кеңінен сөз болады.
Автор әрбір тарихи оқиғаға ғылыми дерек пен халық жадында сақталған ауызша мәліметтерді қатар пайдаланып, өлкенің өткенін тұтас күйінде көрсетуге ұмтылған.
Облыс әкімі: «Тарихын таныған елдің болашағы берік»
Тұсаукесер рәсімінде сөз сөйлеген Павлодар облысының әкімі Асайын Байханов мұндай еңбектердің ұлт руханияты үшін айрықша маңызға ие екенін атап өтті.
Өңір басшысы туған жердің тарихын зерттеу – тек ғалымдардың ғана емес, барша қоғамның ортақ міндеті екенін айтып, Алтынбек Құрмановтың ұзақ жылғы еңбегіне жоғары баға берді.
– Өлкетану – елдің тарихи жадын сақтайтын маңызды бағыт. Мұндай кітаптар туған жердің өткені мен бүгінін жалғап, жастардың туған өлкеге деген сүйіспеншілігін арттырады. «Көне Көктау оттары» – Баянауылдың ғана емес, тұтас Сарыарқаның рухани шежіресіне қосылған құнды еңбек, – деді Асайын Байханов.
Тұсаукесер тағылымды кездесу форматында өтті
Кітаптың таныстырылымы мазмұнды пікір алмасу алаңына айналды.
Жазушылар мен өлкетанушылар еңбектің ғылыми құндылығына тоқталып, автордың ұзақ жылғы зерттеу жұмысына ризашылықтарын білдірді. Олар тарихи деректерді жинақтап, жүйелеу – уақытпен жарысатын жұмыс екенін айтып, мұндай еңбектердің кейінгі буын үшін маңызы зор екенін жеткізді.
Шара барысында «Алтын домбыра» иегері, белгілі айтыскер ақын Аспанбек Шұғатаев арнайы арнау айтып, туған жер тарихын зерттеуге өлшеусіз үлес қосқан азаматқа құрмет көрсетті.
Тарих – өткеннің ғана емес, болашақтың да темірқазығы. Бүгінде жаһандану дәуірінде ұлттық жадыны сақтау мәселесі ерекше өзекті. Туған өлкенің тарихын танымайынша, оның болашағын бағдарлау да қиын.
Осы тұрғыдан келгенде «Көне Көктау оттары» – өткеннің деректерін жинақтап қойған кітап қана емес, туған жердің тарихи санасын жаңғыртуға арналған рухани еңбек.
Бұл кітап Баянауылдың табиғаты мен тарихын, тұлғалары мен тағылымын бір арнаға тоғыстырып, оқырманды туған өлкенің терең тамырына үңілуге шақырады.
Ұлттық жадыны жаңғыртқан құнды еңбек
Алтынбек Құрмановтың жаңа кітабы – өлкетану саласына қосылған тағы бір маңызды туынды. Ол архивтерде қалған деректерді ел игілігіне айналдырып, ұлт тарихының көмескі беттерін жаңғыртуға қызмет етеді.
«Көне Көктау оттары» – тек Баянауылдың ғана емес, қазақ даласының шежіресін танытатын еңбек. Сондықтан бұл кітап туған жердің тарихына қызығатын әрбір оқырман үшін құнды рухани қазына болары сөзсіз.
Асыл ӘБІШЕВ.
